PA3CAH JO31DV
Geert van de Werff

 

In de loop der jaren zijn er heel wat zelfbouwprojecten gepasseerd, de een met wat meer succes als andere. Op deze pagina een selectie van zelfbouw thuis en afdeling Achterhoek projecten.


RX voor de 80 meter band

Mijn eerste zelfbouw ontvanger voor de 80 meter amateurband. Het bovenste kastje bevat de antennetuner en L.F. versterker, het onderste kastje de eigenlijke ontvanger.

Het ontwerp werd gemaakt met behulp van het boek 'Ontvangers', auteur F.A.S. Sterrenburg. De ingangstrap werd gevormd door een dubbeltriode in cascade geschakeld, gevolgd door een mengtrap, eveneens op basis van een dubbeltriode.
Achter de mengtrap een x-talfilter, opgebouwd rond 4 dump x-tallen en 2 Philips mf trafo's AP1001, gevolgd door 2 trappen mf versterking op 452 kHz. Daarachter een AM- en productdetector. De ontvanger was geschikt voor ontvangst van LSB en AM signalen en opgebouwd rond miniatuurbuisjes uit de 90 serie. Via een dubbele afstemknop met vertraging kon worden afgestemd, in een afstemschaal was niet voorzien.

Als antenne werd een draad van enkele meters, binnenshuis bevestigd in de nok van het dak, gebruikt. Ik heb met deze combinatie heel wat avonden geluisterd naar het Nederlandstalig Amateurnet en andere stations in Europa. De cassetterecorder rechts werd later gebruikt voor het opnemen van morsesignalen i.v.m. oefeningen in het opnemen van CW om de PE1CXC call om te zetten naar een PA3 machtiging.


RTTY/CW decoder + bandpass/notchfilter en audiocompressor

De RTTY en CW decoder zijn opgebouwd rond 2 ontwerpen uit Elektuur.
De audiocompressor was eigen ontwerp en het schema van het bandpass/notch filter werd (als ik mij goed herinner) ooit in CQ-DL gepubliceerd.

Buiten de 2 Elektuurprinten werden alle printen zelf ontworpen en gefabriceerd. Ook de lay-out van het frontpaneel is home made (met wrijfletters).

De decoder werd aangesloten op een (XT) PC om de data op beeldscherm te kunnen lezen. Helaas werkte de ontvangst van CW signalen niet optimaal, waarschijnlijk door snelheidsvariaties in het seinschrift. Is altijd onduidelijk gebleven of het euvel aan de decoder of de gebruikte software heeft gelegen.

De RTTY decoderprint werd beschreven in Elektuur juni 1983 en de CW decoderprint in het meinummer van dezelfde jaargang. Helaas is het niet toegestaan deze artikelen op te nemen in onze database.

 


70cm ATV convertor (AVG bouwproject)

In afdeling Achterhoek was er eind jaren '80 veel activiteit met ATV op 70cm. Er was zelfs lange tijd een ATV ronde op zondagavond met als rondeleider PE1BAO.

Om ook de luisterstations mee te kunnen laten kijken werd een zelfbouwproject opgezet. PA3CAH ontwierp de schakeling, het 70cm ATV signaal werd hierin geconverteerd naar TV band 1 (kanaal 2...4)
Vervolgens werd een aantal avonden getest en daarna bouwpakketjes samengesteld voor meer nabouwzekerheid.

Tijdens de Jutberg week werden door Hans PE1IZR m.b.v. een zelfgebouwd mobiel ATV station (in rugzak) beelden van de markt uitgezonden die in de kraam van PI4AVG via de convertor op TV konden worden bekeken.

Een volledige bouwbeschrijving staat binnenkort in onze database.


Regelbare gestabiliseerde voeding

Dit bouwsel dateert uit 1976. Via een collega kwam ik in bezit van een 2-tal printjes voor een laboratoriumvoeding + schema.
De schakeling was geschikt voor een regelbare voeding van 0...30 volt, uitgangsstroom afhankelijk van de gebruikte trafo, transistoren en enkele componenten op de print. Ik heb gekozen voor de standaard 2 Amp. waar het printje voor was ingericht.
Om spanning en stroom tot 0 terug te kunnen regelen moest worden voorzien in een extra negatieve spanning. Gekozen werd voor 2 spanningsbereiken (0...5 en 0...30V). Omdat bij kortsluiting in de aangesloten schakeling bij vol ingestelde uitgangsstroom 2 Amp. blijft lopen is een extra beveiliging gebouwd op een aparte print. Bij naderen van de 2 Amp. licht een Led op en bij 2 Amp schakelt een relais de voeding uit. Reset door de voeding uit te schakelen en na 10 seconden weer in te schakelen.
Omdat in die tijd ook veel met TTL schakelingen werd gewerkt is een tweede, gescheiden, voeding ingebouwd, goed voor 5V bij 1 Amp.
Ook is voorzien in een symmetrische blokspanning van 100Hz, 5V top/top voor experimenten met TTL.
Na bijna 40 jaar is deze voeding nog steeds probleemloos in gebruik.


VHF mobilofoon ontvanger 65...87 MHz

Ontworpen in 1977 voor een kennis die graag politieberichten en ander mobilofoonverkeer op de VHF-L band wilde beluisteren.
Het frontend is een Valvo FD-1 FM tuner die door een lagere varicapspanning te gebruiken dit frequentiegebied kan bestrijken.
Met een 7 standen schakelaar kunnen de kanalen gekozen worden, deze worden via de achterzijde met instelpotmeters ingesteld. Er is voorzien in een vaste ingestelde squelch.
De ontvanger werkt volgens het dubbelsuper principe, de 10,7 MHz uitgang van de FD-1 gaat via een keramisch filter naar een 1e MF versterker, vervolgens wordt het 10,7 MHz signaal in een SO42P mixer omgezet naar 452 kHz en door een TBA120S gedetecteerd.
Een volledige beschrijving werd gepubliceerd in Radio Bulletin en kan binnenkort uit de database worden gedownload.


vervolg op bovenstaande met scannerschakeling

FM autoradio + scanner

Een van de grotere projecten, eind jaren '70. Van 1976 tot 1991 zat ik als servicemonteur voor QRL dagelijks langs de weg, aanvankelijk regio Oost Nederland maar later door heel het land.
Het was daarom wel handig om een scanner in de auto te hebben waarmee meldingen van diverse instanties over de toestand op de weg konden worden ontvangen (o.a. Rijkspolitie /AM stations 'Alex' en 'Peter'). Het idee werd verder aangevuld met een FM (stereo) radio ontvanger.

Als frontend werd voor FM en de lage VHF band 2x FD-1 gebruikt, voor de VHF hoog band werd zelf een tuner in elkaar gesleuteld in een lege FD-1 (sloop) behuizing.
Het MF deel van de scanner is vergelijkbaar met de boven beschreven VHF-L ontvanger, het radiogedeelte kreeg een eigen MF gedeelte met stereodecoder.
Voor het scannen van de kanalen werd een ringteller gebruikt die stopte zodra een signaal van de scanner uit de squelch kwam.

Het was mogelijk om de ontvangst van radiozenders te laten onderbreken door scannerberichten.

Bij de bouw was de grootste uitdaging om alles in een acceptabel formaat kastje te krijgen. Ook het omhoogbrengen van de 12V accuspanning naar  30V voor de (radio) varicapspanning kostte wat moeite.

De volledige beschrijving werd in Radio Bulletin gepubliceerd en kan binnenkort uit de database worden gedownload.


49 mtr band converter voor autoradio

In de jaren '70 waren er nog geen mobiele telefoons en internet, wilde je op vakantie bereikbaar zijn voor noodgevallen bij het thuisfront dan moest je naar de uitzendingen van Radio Nederland Wereldomroep luisteren. De zenders van deze organisatie zonden uit in diverse kortegolfbanden. Voor Europa was 49 mtr de meest geschikte band om te luisteren.
Helaas waren er maar weinig autoradio's met kortegolf bereik uitgevoerd, daarom werd zelf een converter gemaakt om de 49 mtr om te zetten naar het middengolf gebied.
De schakeling is opgebouwd rond een SO42P en Toko spoeltjes. Door middel van een relais werd de antenne ingang van de radio omgeschakeld. Het geheel werd in de behuizing van een defecte TV module gemonteerd en op de autoradio vastgesoldeerd.

De volledige beschrijving werd in Radio Bulletin gepubliceerd en kan binnenkort uit de database worden gedownload.


Actieve antenne voor de HF banden (AVG bouwproject)

Speciaal voor luisteramateurs met antenneplaatsingsproblemen in onze afdeling werd deze actieve antenne ontworpen. Het ontvangstelement is een alu buis van ca 1 mtr lengte. De ingang van de versterker is uitgerust met een FET, gevolgd door een emittervolger om de antenne op 50 Ohm coax aan te passen.

De volledige beschrijving is binnenkort te downloaden.


Antennetuner voor SWL

SWL's werken vaak noodgedwongen met een stuk uitgespannen draad als antenne. 

Dit item wordt nog bewerkt.


Audio compressor voor microfoon

Dit item wordt nog bewerkt


Electronische deurbel

Dit item wordt nog bewerkt

 


Contestprogramma voor ZX-81

Door mij voor de ZX-81 geschreven programma om te gebruiken op de VHF/UHF/SHF banden. Begin jaren '80 was ik tijdens contesten als PE1CXC vrij actief op 2 meter. Het programma werkte met de destijds gebruikte locator aanduidingen.
Het programma werd later herschreven voor de Commodore 64. Via keuze 4 of 5 in het menu (meest rechter plaatje) werd in de overgangsfaze naar Maidenhead het contest logboek gestart. Om zicht te houden op het dubbel werken van stations was voorzien in een routine die bij intypen van een gehoorde call een melding gaf als het station al voorkwam in het log.
De plaatjes spreken verder voor zich, het programma werd destijds ook bij velddagen ingezet.